Wegens succes is het niet meer mogelijk om een Meetkit te bestellen

 

Schoon water is voor veel zaken belangrijk. Je denkt natuurlijk meteen aan ons drinkwater. Maar we gebruiken water ook om gewassen te besproeien en als zwemwater. In schoon water groeien waterplanten en zwemmen vissen. Er leven watervogels, kikkers, salamanders, schelpen, slakken, insecten, wormen en grotere waterdieren, zoals bevers. Dit voorjaar publiceerde Natuur & Milieu met steun van ASN Bank een rapport. De conclusie: ons water is veel viezer dan iedereen dacht.

Samen de waterkwaliteit in kaart brengen

Uit het onderzoek bleek ook dat we vooral van de kleinere wateren, zoals sloten, vijvers, plassen, beken en grachten, nog geen goed beeld hebben van de waterkwaliteit. Dat willen we nu gaan onderzoeken. Inmiddels zijn alle Meetkits besteld en hebben we een grote groep deelnemers aan het onderzoek. Zij meten zelf de helderheid, de zuurgraad (pH), het nitraat- en nitrietgehalte en het doorzicht van het water. Ook maken ze foto’s en bekijken ze de oever en de planten in en rond het water. De resultaten worden ingevuld op onze website. Verspreid over Nederland kiezen we samen met onderzoekers maximaal 120 wateren in Nederland die nog nauwkeuriger worden onderzocht. Zo helpen burgerwetenschappers daadwerkelijk mee aan het onderzoek!

Bekijk hier de Actievoorwaarden.
De handleiding voor het onderzoek vind je hier.

  • Veelgestelde vragen

    • Moet ik alle proefjes doen/alle vragen beantwoorden om mee te kunnen doen?

      Graag! De combinatie van antwoorden zorgt dat we een goed beeld krijgen van de waterkwaliteit. Als er gegevens ontbreken, kunnen we een minder volledig beeld vormen van de waterkwaliteit.  Het is niet verplicht om alle antwoorden in te vullen, maar dus wel zeer wenselijk!

    • Wanneer moet ik de informatie uiterlijk online invullen?

      De uiterste deadline is woensdag 21 augustus. Wil je kans maken op de prijzen? Of wil je dat het water dat je gemeten hebt, in aanmerking komt om getest te worden door onderzoekers? Vul dan zo snel mogelijk in.

    • Kan ik alleen online meedoen?

      Ja, je kunt de antwoorden alleen online invullen op www.natuurenmilieu.nl/watermonsters.

    • Hoe deel ik mijn locatiegegevens / zet ik de geolocatie op mijn telefoon aan?

      Het is voor het onderzoek belangrijk dat de locatiegegevens van je telefoon aan staan. Zo wordt de locatie aan de foto gekoppeld en weten we exact om welke meetlocatie het gaat.  Je locatie zet je als volgt aan:
      Apple/ IOS: Instellingen > Privacy > Locatievoorzieningen aan. Zorg ervoor dat in hetzelfde menu ook ‘Camera’ op ‘Bij gebruik’ staat.
      Android: Instellingen > Beveiliging en locatie > Privacy > Locatie gebruiken aan. Zorg ook dat Locatie > Machtigingen op App niveau > ‘Camera’ aan staat).

    • Kan ik op verschillende plekken de waterkwaliteit meten? Kan ik meerdere kits aanvragen?

      Een meetkit is geschikt om op 1 plek de waterkwaliteit te meten. Wil je nog een plek meten? Dat mag! Vraag dan een nieuwe meetkit aan. Maximaal 3 meetkits per adres.

    • Hoe kies ik een goede plek om de waterkwaliteit te meten? Zijn alle plekken geschikt?

      We zijn vooral geïnteresseerd in de waterkwaliteit van de ‘kleinere’ wateren. De vele sloten, plassen, vijvers, beken, vennen, singels en grachten die Nederland telt. De grote rivieren en kanalen, het IJsselmeer en de andere grote meren worden al standaard gemeten. Een plek is geschikt als je op een veilige manier bij het water kunt komen om een reageerbuisje met het water te vullen.

      Voor het meten van de doorzicht is het belangrijk om een plek te hebben waar je de bodem niet kunt zien. Zo kun je op de juiste manier de troebelheid meten met behulp van de secchi-schijf.

    • Wat is een goed moment om te meten?

      Voor het meten van het doorzicht kun je het beste tussen 10 en 14 uur op pad gaan. Het licht is dan het beste. Je kunt beter niet direct na een grote hoosbui gaan meten. Het water is dan immers wat ‘verdund’, zodat je geen goede waardes meet.

    • Het is erg droog, kan ik dan wel gaan meten?

      Als het de afgelopen weken weinig regen is gevallen, zal het waterpeil in het water wellicht wat lager zijn dan normaal. Als er de komende dagen geen regen verwacht wordt, kun je het beste zo snel mogelijk de meting gaan uitvoeren en de gegevens doorgeven. We monitoren de weersomstandigheden tijdens de meetperiode. Bij extreme droogte zullen we hiermee rekening houden bij de duiding van de resultaten.

    • Mijn reageerbuisje is kapot, hoe kan ik nu meten?

      Gebruik dan in plaats van het reageerbuisje een glas, beker, bakje of pan.

    • Ik ben de meetstrip(pen) voor nitraat en ph kwijt/ heb ze al in het water laten vallen. Of ze doen het niet. Wat nu?

      Je kunt via info@natuurenmilieu.nl een nieuwe strip aanvragen.

    • Ik heb geen CD om een Secchischijf te maken. Wat kan ik doen?

      Heb je zelf geen oude CD’s of DVD’s meer liggen? Vraag dan iemand in je naaste omgeving.

    • Is het geen taak voor de overheid? Waarom zetten jullie burgers in om water te meten?

      De waterschappen zijn verantwoordelijk voor het meten van de waterkwaliteit. Het scheelt enorm per waterschap hoe uitvoerig gemeten wordt.

      Officieel moeten alle wateren in Nederland voldoen aan de Kader Richtlijn Water.

      Nederland heeft heel veel water en mede daarom heeft de Nederlandse overheid ervoor gekozen om wateren onder te verdelen in ‘krw-waterlichamen’ en ‘overige wateren’. Alleen in KRW-waterlichamen moet officieel gemeten worden door de waterschappen. KRW-waterlichamen zijn grotere wateren, rivieren  beken en kanalen met een stroomgebied groter dan 1000 hectare of meren met een oppervlak groter dan 50 hectare. Alle wateren die kleiner zijn vallen in de categorie ‘overige wateren’, dit is ongeveer 1/3 van al het oppervlakte water in Nederland. Dit zijn dus heel veel wateren die niet gemeten worden. Denk hierbij aan slootjes, vennetjes, beken, meren, riviertjes en grachten.


    • Krijg ik nog te horen hoe de waterkwaliteit is op de plek waar ik onderzoek heb gedaan?

      Als je alle gegevens hebt ingevuld, ontvang je in oktober een mail met de resultaten van het water dat je gemeten hebt. Is het niet gelukt om alle vragen te beantwoorden? Dan ontvang je een mail met de algemene resultaten van de waterkwaliteit in alle gemeten wateren.

    • Waarom is dit onderzoek belangrijk?

      Goede waterkwaliteit is van levensbelang. Een goede waterkwaliteit is essentieel voor het in stand houden van de biodiversiteit. Schone wateren huisvesten en biedt voedsel aan planten en dieren die een belangrijke rol spelen in ecosystemen, zoals insecten en vogels. Maar ook voor mensen is schoon water essentieel. Voor een gezonde voedselproductie, betaalbaar drinkwater en veilig zwemwater.

      Op veel plekken in Nederland wordt de waterkwaliteit niet standaard gemeten. Vooral de  zogenaamde ‘overige wateren’, zoals beekjes, sloten, grachten, vijvers en andere kleine wateren worden niet regelmatig gemeten.  Dat is heel jammer, want het is belangrijk om te weten wat de waterkwaliteit is, zodat er maatregelen genomen kunnen worden indien het water sterk vervuild is.

      Daarom gaat Natuur & Milieu samen met burgers meten wat de kwaliteit van het water is. Want meten is weten.

    • Wat maakt dit project anders dan andere citizen science projecten voor het meten van water?

      Dit project gaat over alle wateren in Nederland en vooral de kleinere nog onbemeten wateren. Er is een lange looptijd dat mensen kunnen gaan meten. We hopen op een grote ruimtelijke spreiding. De focus van ons onderzoek ligt op de waterkwaliteit van het water als geheel.

    • Wat gaan jullie doen met mijn onderzoeksgegevens?

      Van alle gemeten wateren waarvan de gegevens (grotendeels) zijn ingevuld, bepalen we de waterkwaliteit. Een deel van de gemeten plekken, laten we nog een keer extra bemeten door onderzoekers. Al deze informatie gebruiken we om een overzicht te maken van de waterkwaliteit in Nederland. Met een persbericht en een kort rapport zullen we de resultaten in oktober publiceren. Het rapport zullen we ook delen met relevante partijen in het waterveld, zoals de waterschappen, provincies en gemeenten en de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.

    • Wanneer maken jullie de resultaten bekend?

      In oktober zullen we de resultaten bekend maken met een persbericht en een kort rapport. Als je alle gegevens hebt ingevuld, ontvang je dan een mail met de resultaten van het water dat je gemeten hebt. Is het niet gelukt om alle vragen te beantwoorden? Dan ontvang je een mail met de algemene resultaten van de waterkwaliteit in alle gemeten wateren.

    • Doen jullie zelf ook nog metingen?

      Ja, samen met onderzoekers gaan we zelf ook meten. Dit doen we op zo’n 100 plekken verspreid over Nederland. Deze plekken selecteren we uit de inzendingen. De onderzoekers nemen watermonsters en beantwoorden dezelfde vragen als de deelnemers. Ze meten ook nog een aantal extra zaken zoals fosfaat en zuurstofgehalte, als extra controle.

    • Naar welke aspecten van waterkwaliteit wordt in dit onderzoek gekeken?

      In het onderzoek wordt gekeken naar doorzicht, pH, nitraat, samenstelling van waterplanten en begroeiing en vorm van de oever. We meten dus chemische en ecologische waterkwaliteit. De combinatie van deze gegevens geeft een goed beeld van de waterkwaliteit.

    • Waarom deze aspecten?

      De combinatie van chemische en ecologische waterkwaliteit geeft een goed beeld van de waterkwaliteit. Oftewel, hoe gezond is het water. Mest is een van de grote bronnen van vervuiling van het oppervlaktewater in Nederland. Mest heeft effect op de nitraatconcentratie, het doorzicht (is het water troebel of niet?), pH en het soort waterplanten. De voedingsstoffen in mest zorgen er bijvoorbeeld voor dat kroos uitbundig groeit in water dat met mest is vervuild.

    • Wat zijn de belangrijkste oorzaken van de vervuiling van oppervlaktewater?

      Er zijn vier belangrijke oorzaken: mest en bestrijdingsmiddelen vanuit de landbouw, riooloverstort bij hevige regenbuien en nieuwe stoffen en geneesmiddelen die de rioolwaterzuivering moeilijk kan verwijderen en zo in het oppervlaktewater kunnen komen.

    • Is de droogte ook schadelijk voor de waterkwaliteit?

      Aanhoudende droogte inderdaad schadelijk. Door aanhoudende droogte (zoals in de zomer van 2018) in combinatie met hoge (water)temperaturen neemt de waterkwaliteit af. Dit komt onder meer door de toename van verzilting (zouter worden van het water). Droogte en warmte leidt er ook toe dat het aantal meldingen van blauwalg, botulisme en vissterfte toeneemt.

    • Ik heb een andere vraag.

      Staat jouw vraag hier niet bij? Dan kun je hem stellen via info@natuurenmilieu.nl.