Klimaattop Parijs - Position Paper | Natuur & Milieu

Klimaattop Parijs – Position Paper

Van 30 november tot en met 11 december 2015 vindt in Parijs de 21e jaarlijkse klimaatconferentie of klimaattop van de Verenigde Naties plaats; ook wel de Conference of Parties genoemd (COP 21). Doel van deze conferentie is een nieuw klimaatakkoord bereiken dat in 2020 ingaat wanneer het huidige verdrag, het Kyoto protocol, afloopt. Alle deelnemende landen, onderdeel van het UNFCCC (het klimaatverdrag van de Verenigde Naties), dienen bij de VN plannen in om de eigen CO2-uitstoot in te perken, zogeheten INDC’s (Intended Nationally Determined Contributions).

Inzet Nederland bij klimaattop

De belangrijkste inzet van Nederland, verwoord door Staatssecretaris Dijksma, voor de COP is een juridisch bindend klimaatakkoord te sluiten gericht op mitigatie en adaptatie. Dit akkoord moet alle Partijen aan boord weten te krijgen en ervoor zorgen dat landen gezamenlijk meer actie ondernemen om te komen tot een klimaatbestendige wereld. Nederland gaat daarnaast inzetten op een breed gedragen klimaatakkoord waaraan niet alleen de 194 landen meedoen maar ook het bedrijfsleven, NGO’s, steden en regio’s. Nederland zal als EU-voorzitter in 2016 de uitwerking van het klimaatakkoord in goede banen leiden.

Inzet Europa

Nederland onderhandelt niet direct op wereldtoneel, dat doet de Europese Unie. De Nederlandse inbreng wordt dus ingebracht in het EU standpunt. Het belangrijkste doel van de EU is om de opwarming van de aarde onder de 2 graden te houden. De EU wil de uitstoot van broeikasgassen met 40% verminderen in 2030 (t.o.v. het niveau van 1990). Verder moet er in 2030 30% van de energie opgewekt worden door duurzame energiebronnen en 40% minder energiegebruik door hogere energie-efficiency en zuiniger gebruik. Bovendien vindt het Europees Parlement het belangrijk om duidelijke afspraken te maken met de internationale transportsector. De Europese Unie wil een juridisch bindend verdrag en laten zien dat de wij op het juiste pad zijn om de wereldwijde emissies met tenminste 80-95% te reduceren in 2050 (t.o.v. 1990). Hiertoe voorziet de EU een cyclus waarin bijvoorbeeld om de vijf jaar Partijen hun bijdragen evalueren en aangeven hoe inspanningen verhoogd kunnen worden.

Speerpunten Natuur & Milieu

Doel: CO2 reductie volgens wetenschappelijk advies: 55% in 2030

De wereld kan in totaal nog maximaal 1000 Gton CO2 uitstoten, willen we een kans hebben van 66% dat we onder de 2 graden temperatuurstijging blijven. Wij vinden het belangrijk dat Nederland, samen met de EU lidstaten een stevige inzet heeft. De klimaatwetenschap (IPCC) zegt dat dit minimaal 55% CO2 reductie in 2030 (t.o.v. 1990) moet zijn willen we onder de – internationaal vastgestelde – twee graden temperatuurstijging blijven. Hier pleiten wij, samen met andere groene organisaties zoals Greenpeace, Oxfam Novib, Milieudefensie en de Natuur- en Milieufederaties, dan ook voor.

Mechanismen: Geloofwaardige juridisch bindende inzet en financiering

Een geloofwaardige inzet is van groot belang, zodat de doelen daadwerkelijk behaald worden. Dit betekent dat er
een geloofwaardig programma moet komen, met daarin juridisch bindende afspraken per lidstaat en goede
monitoring en signalering. Al die afspraken gezamenlijk moeten optellen tot de beoogde doelstellingen. Wij zien
graag als uitkomst van de klimaattop in Parijs een lange termijn visie, die ook alvast verder kijkt na 2030. Het doel voor 2050 moet
liggen op geen CO2 uitstoot.

Klimaatfinanciering zal een belangrijk onderwerp zijn voor een succesvolle uitkomst bij de klimaattop Parijs.
Natuur & Milieu vindt het belangrijk dat er een geloofwaardig plan komt om het klimaatfonds van minimaal 100
miljard dollar zoals afgesproken te realiseren ten behoeve van de ontwikkelende landen. Ieder ontwikkeld land
moet daartoe voldoende financiële middelen uit publieke en private bronnen mobiliseren om klimaatactie te
financieren. Te denken valt aan het beschikbaar stellen van indicatief 1% van het BNP en afscheid nemen van
fossiele subsidies.

Maatregelen: Ambitieus duurzaam beleid

Voor Natuur & Milieu is het belangrijk dat op alle thema’s rond energie, mobiliteit, voedsel en grondstoffen een
serieus beleid hoort. Stevige randvoorwaarden en ambities zijn essentieel.

Energie: 45% duurzame energie en 40% energiebesparing in 2030

Om de kans op gevaarlijke klimaatverandering te beperken mag de gemiddelde temperatuur op aarde in 2050
maximaal twee graden stijgen. Om dat doel te bereiken moet de energiesector dan duurzaam en klimaatneutraal
zijn en dus louter op hernieuwbare bronnen draaien. Wij vinden dan ook dat Europa moet inzetten om in 2030 45%
duurzame energie op te wekken en 40% energiebesparing te realiseren, t.o.v. de 27% die nu voor beide doelen staat.

Naast deze doelen moet er een corrigerende CO2-prijs maatregel komen omdat het ETS blijft falen en niet
voldoende marktprikkels uitdeelt. Daarnaast werkt ETS maar in bepaalde sectoren, voor de andere sectoren is een
CO2 prikkel ook wenselijk. Daarom vinden wij het belangrijk dat er gewerkt wordt aan mechanismen voor CO2-
prijs die minimaal op 75 euro per ton in 2020 ligt, zoals belasting.

Om geloofwaardig te kunnen optreden in internationale onderhandelingen moet Nederland in eigen land de boel op
orde hebben (practice what you preach). Nederland staat momenteel onder aan de Europese ladder als het gaat om
het behalen van de klimaat- en energiedoelstellingen in 20202. Nederland heeft met het Energieakkoord een begin
gemaakt met de omslag naar een ambitieus duurzaam energiebeleid. Maar het is noodzakelijk aanvullende
maatregelen te nemen om de gewenste doelen te halen, zo blijkt uit de voortgangsrapportages. Dit betekent met
name dat wij snel werk moeten maken van energiebesparing, o.a. het isoleren van de gebouwde omgeving en
energiebesparing in de industrie, meer duurzame opwek en afscheid nemen van kolen.

Mobiliteit: CO2 in alle sectoren leidend

Wij vinden dat Nederland meer moet inzetten op CO2 reductie voor transport. De EU moet hierin een voorbeeld
zijn met elektrificatie en een groter aandeel trein in concrete doelen. Ook de scheepvaart en de luchtvaart moeten
snel opgenomen worden in de klimaatdoelen. Wij pleiten voor een ETS systeem voor luchtverkeer wereldwijd. Ook
zijn wij voorstander van accijnzen op kerosine en vinden wij dat heavy fuel oil niet meer gebruikt moet worden in
vaarwateren waar roetaanslag grote milieu impact heeft (Noordpool corridor).

Voedsel: van dierlijk naar plantaardig eiwit

Hoe voeden we in de nabije toekomst alle mensen op aarde zonder de aarde op te eten? Dat zou een belangrijke vraag tijdens de klimaattop moeten zijn. De groeiende wereldbevolking zorgt dat we voor de uitdaging staan om in 2050 9 tot 10 miljard mensen gezond en duurzaam te voeden. Die uitdaging kunnen we alleen maar aan als onze vlees- en zuivelconsumptie wordt verminderd en de burgers meer plantaardige eiwitten gaan eten. Om tot een duurzaam menu te komen en ook in 2050 nog divers, lekker en gezond te kunnen eten moeten zowel producenten als consumenten in actie komen. Er zijn vele innovaties, oplossingen en kansen die helpen om voedselconsumptie en -productie te verduurzamen. De klimaattop in Parijs zou deze noodzakelijke “eiwittransitie” in de wereld en in de EU kunnen agenderen.

Grondstoffen: alles vanuit circulaire economie

Wij vinden dat Nederland en de EU de potentie van de circulaire economie voor het reduceren van broeikasgasemissies moet agenderen en moet pleiten voor internationale afspraken die circulaire systemen bevorderen en storten en verbranden van grondstoffen voorkomen. Met EU circulair economy package dat in december gepresenteerd wordt kan de EU hierbij een voortrekkersrol spelen. De positieve effecten van de circulaire economie kunnen alleen ten volle benut worden als wereldwijd afspraken over het blijven benutten van grondstoffen in een circulair systeem worden gemaakt.

Verwachtingen niet-statelijke actoren

De ogen zijn nu gericht op de beleidsmakers. Natuur & Milieu vindt dat iedereen zijn steentje bij moet dragen aan het voorkomen van klimaatverandering. Zo ook bedrijven en consumenten. Hun inzet is essentieel voor een groene wereld. Wij hopen dat steeds meer bedrijven inzien dat verduurzaming ook kansen biedt voor innovatie en nieuwe business. Alleen nog investeren in ontwikkelingen die in de business case de externe kosten als CO2, afval en gezonde lucht meenemen en afscheid nemen van niet duurzame werkwijzen horen hierbij. Consumenten kunnen ook veel doen: kies voor slim en schoon vervoer, duurzaam en gezond eten en schone energiebronnen.

  • sponsor
  • sponsor
  • sponsor