De zin en onzin van ‘duurzaam’ plastic | Natuur & Milieu

De zin en onzin van ‘duurzaam’ plastic

Plastic is een slimme vondst: het is licht, gaat lang mee, breekt niet snel en houdt voedsel langer houdbaar. Geen wonder dat het zo massaal gebruikt wordt. Maar het succes van plastic heeft ook een keerzijde: bijna alle plastics (bijna 100%) worden gemaakt van aardolie. Aardolie raakt op en is niet toekomstbestendig. Plastic gaat lang mee, dat is een voordeel maar gelijk ook weer een nadeel; als het in het milieu terechtkomt, breekt het niet of nauwelijks af en dat is verschrikkelijk slecht voor het ecosysteem.

Biologisch afbreekbaar plastic of duurzaam plastic gemaakt van bijvoorbeeld suikerriet of maiszetmeel, dat klinkt dan toch als een hele simpele duurzame oplossing voor het plastic probleem? Helaas, zo makkelijk is het niet.

Het verschil tussen ‘gewoon’ plastic en plastic van biologisch materiaal

Plastic kan gemaakt worden van aardolie, maar ook van hernieuwbare, biologische materialen, bijvoorbeeld maiszetmeel of suikerriet. Het enige verschil tussen deze twee soorten plastic is de grondstof waarmee ze gemaakt zijn. Aan het eindproduct zie en merk je geen verschil. Beide soorten plastic zijn ook in principe niet biologisch afbreekbaar (daarover later meer).

Het voordeel hiervan is dat het gemaakt wordt van een grondstof die hernieuwbaar is en dus niet opraakt. Een nadeel is dat de benodigde grondstoffen vaak worden geproduceerd op landbouwgrond, wat ruimte kost. Bovendien worden er tijdens de productie kunstmest en bestrijdingsmiddelen gebruikt, die schadelijk zijn voor natuur en klimaat. Er is dus – helaas – geen eenduidig antwoord te geven op de vraag of biobased plastic duurzamer is dan gewoon plastic: het hangt ervan af van welke kant je bekijkt.

Biologisch afbreekbaar plastic versus ‘gewoon’ plastic

Biologisch afbreekbaar plastic is, zoals de naam al zegt, biologisch afbreekbaar onder invloed van zonlicht, vocht of bacteriën. Deze plastics mogen niet bij het andere plastic afval. Ze hebben namelijk een andere samenstelling dan gewoon plastic en dat heeft een negatief effect op de recycling.

Maar, deze plastics mogen ook niet bij het groenafval…Hoewel ze biologisch afbreekbaar zijn, vergaan ze pas als ze tot 12 weken in de composteermachine zitten. Dat is in Nederland niet het geval, daar bevindt het groenafval zich slechts 1 tot 2 weken in de machine. Het plastic breekt dus niet helemaal af, waardoor kleine stukken in de compost zitten en in het milieu terecht komen. Biologisch afbreekbaar plastic heeft in de huidige situatie van afvalverwerking weinig voordelen. Het zou een verbetering zijn als dit soort plastic apart wordt ingezameld voor recycling of om het apart te composteren.

Dus?

Duurzamere vormen van plastics hebben helaas ook nadelen en zolang die niet worden aangepakt is het niet per definitie beter om te kiezen voor zo’n alternatief. Lees meer over recyclen in onze explainer over de recycling van plastics.

Wat doen wij?

Natuur & Milieu werkt achter de schermen om verpakkingsprocessen duurzamer te maken. We lobbyen voor een uitbreiding van statiegeld op blikjes en kleine flesjes, we werken aan een verbod op wegwerpplastic en we werken mee aan samenwerkingsverbanden zoals bijvoorbeeld het Plastic Pact. In dit pact spreken alle deelnemers uit de keten af om per 2025 veel minder plastic te gebruiken en het gebruikte plastic volledig recyclebaar te maken. We pleiten ervoor dat logo’s rond afvalscheiding hetzelfde worden, ongeacht de producent en dat gemeenten een meer landelijk beleid gaan volgen, zodat het veel duidelijker wordt welke verpakking in welke recyclebak mag. Met jouw steun kunnen we recycling van verpakkingen beter en makkelijker maken. Steun ons met een gift.

  • sponsor
  • sponsor
  • sponsor