Ook de zeevaart moet meedoen om de klimaatdoelen te halen | Natuur & Milieu

Ook de zeevaart moet meedoen om de klimaatdoelen te halen

Zo’n beetje iedereen is er inmiddels wel van doordrongen dat de CO2-uitstoot drastisch naar beneden moet om klimaatverandering tegen te gaan. Om dat te bereiken worden op dit moment door overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties plannen gemaakt om kolencentrales te sluiten, woningen van het gas af te krijgen en om auto’s, bussen en vrachtwagens te laten rijden op groene stroom. Maatregelen waar flinke stappen mee te maken zijn. Die stappen alleen zijn niet genoeg zolang de zee- en luchtvaart de dans nog ontspringen.

In de plannen van het Parijse klimaatakkoord zijn die sectoren niet meegenomen. Vorige maand zetten Europese leiders en de internationale zeevaartorganisatie weliswaar een eerste stap om daar verandering in te brengen, maar die afspraken gaan niet ver genoeg. De afspraken gaan over een halvering van de uitstoot in 2050, terwijl de uitstoot dan nul moet zijn.

2025
Onderzoeksbureau CE Delft becijferde vorig jaar voor Natuur & Milieu dat als we de opwarming van de aarde willen beperken tot 1,5 graad, we maar tot 1 januari 2025 door kunnen gaan met uitstoten zoals we dat nu doen. Vanaf dat moment kunnen we helemaal niets meer uitstoten. Dan moeten dus ook alle auto’s, schepen en vliegtuigen stil blijven staan of volledig uitstootvrij zijn.

Als we nu beginnen met reduceren hebben we iets meer tijd. We moeten dan in 2037 de uitstoot van CO2 door de mobiliteitssector tot nul hebben teruggebracht. Nog steeds is dit een gigantische opgave aangezien op dit moment de uitstoot van die sector alleen maar lijkt te groeien. Het belang van maatregelen om de CO2-uitstoot in de zeevaart te verminderen is daarom groot. Het is simpelweg onmogelijk om de klimaatdoelen te halen zonder verandering in de zeevaart.

Bunkerolie
Een significant deel van de wereldwijde maritieme uitstoot wordt veroorzaakt door scheepsbrandstof die in Nederland wordt verhandeld. In de Rotterdamse haven wordt jaarlijks zo’n 10 miljard liter bunkerolie (een restproduct uit de olieraffinage) als scheepsbrandstof verkocht. Rotterdam is vanwege zijn lage prijzen dé bunkerhaven van Europa. Deze bunkerolie is jaarlijks goed voor 30 Mton CO2. Dat is meer dan de uitstoot van alle Nederlandse gebouwen bij elkaar.

Op oplossingen moet volop worden ingezet. Voor korte afstanden is elektrisch varen binnenkort al een optie. De eerste elektrische binnenvaartschepen en containerschepen worden nu gebouwd. Voor afgemeerde schepen is elektriciteit in de vorm van walstroom een toepasbaar alternatief. Op termijn zal elektriciteit en waterstof ook voor langere afstanden een optie worden. Daarnaast kan klimaatwinst worden gehaald met energiebesparing, hybride motoren en biobrandstoffen.

Biobrandstoffen
Scheepvaartbedrijven die nu al hun CO2-uitstoot willen verlagen hebben de optie om op geavanceerde biobrandstoffen over te stappen. Om een bijdrage te leveren dienen deze biobrandstoffen uit echt duurzame bronnen te komen. In de regel geldt dat ze dan niet geproduceerd worden uit landbouwgewassen, maar uit duurzame reststromen van bijvoorbeeld de voedingsindustrie. Een aantal koplopers is hier nu al mee bezig. Zo is baggergigant Boskalis een samenwerking aangegaan met biobrandstofleverancier GoodFuels om hun vloot te verduurzamen.

Recent nam de Rotterdamse haven het initiatief om de zeevaart te vergroenen. Ze stellen hiervoor 5 miljoen euro ter beschikking. Een mooie stap, maar er is veel meer nodig. Wij pleiten daarom voor een serieus klimaatplan voor de zeevaart in Nederland, met als heldere stip op de horizon de volledig vervanging van vervuilende stookolie door schone brandstoffen en aandrijftechnieken. Dat levert niet alleen veel klimaatwinst op, maar ook een veel gezondere lucht.

Marjolein Demmers

directeur Natuur & Milieu

  • sponsor
  • sponsor
  • sponsor